Án lệ về giá trị của bản đồ trong tranh chấp chủ quyền lãnh thổ

Trần H.D. Minh

Hiện nay có khá nhiều ý kiến viện dẫn đến các bản đồ để chứng minh Việt Nam có chủ quyền đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Điều này đặt ra yêu cầu cần phải nghiên cứu giá trị thực sự của các bản đồ này. Post này nhằm cố gắng thu thập các kết luận của các cơ quan tài phán quốc tế liên quan đến giá trị pháp lý của các bản đồ trong các tranh chấp chủ quyền lãnh thổ trên thế giới, qua đó chúng ta sẽ hình dung ra được sức nặng pháp lý của các bản đồ của chúng ta và trả lời cho câu hỏi: liệu các bản đồ có thực sự có giá trị để chứng minh chủ quyền lãnh thổ hay chỉ mang tính chất tham khảo là chính.

Lưu ý: Bài viết đang cập nhật, do đó chưa được xem là đầy đủ.

***

Trong vụ Đảo Kasikili/Sedudu Island (Bostwana/Naminia), các bên đả nộp cho Tòa các bằng chứng bao gồm rất nhiều bản đồ được xuất bản từ năm 1880. Hầu hết các bản đồ giai đoạn đầu đều có nguồn gốc từ Đức (cụ thể, các bản đồ của Seiner (1909), Streit (1910) và Frankeberg (1912)); cũng có các bản đồ khác từ Anh (như bản đồ Bradshaw (1880), bản đồ đính kèm Eason Report (1912) và những bản đồ trong tài liệu Colonial Office Reports xuất bản trong giai đoạn 1912 và 1915). Các bản đồ gần đây hơn bao gồm bản đồ của Anh (một trong số chung là bản đồ về Bechuanaland do Văn phòng Chiến tranh tập hợp năm 1933, là cơ sở cho nhiều bản đồ sau này), một số bản đồ về lãnh thổ South West Africa cho đến thời điểm Namibia giành độc lập, một vài bản đồ xuất bản bở Botswana sau khi giành độc lập và một bản đồ từ Liên hợp quốc. Như vậy có thể thấy trong vụ này các bên đã tìm và nộp ra Tòa rất nhiều bản đồ với nguồn gốc khác nhau và từ những giai đoạn.

Trong vụ này, Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) cho rằng:

“84. Tòa sẽ bắt đầu với việc nhắc lại các kết luận của Viện giải quyết tranh chấp trong vụ Tranh chấp biên giới (Burkina Faso/Cộng hòa Mali) về giá trị bằng chứng của bản đồ: ‘bản đồ chỉ mang tính chất thông tin và có độ chính xác rất khác nhau giữa các vụ việc cụ thể; chính các bản đồ này và chỉ bởi vì chúng tồn tại, chúng không cấu thành danh nghĩa lãnh thổ, theo nghĩa chúng được xem là một văn bản được luật pháp quốc tế công nhận có hiệu lực pháp lý nội tại để xác lập các quyền đối với lãnh thổ. Dĩ nhiên, trong một số trường hợp bản đồ có thể có hiệu lực pháp lý, nhưng  trong trường hợp đó hiệu lực pháp lý không phát sinh chỉ dựa trên nội dung nội tại của chúng: bởi vì những bản đồ như thế thuộc vào loại các bằng chứng vật chất của ý chí một hoặc nhiều Quốc gia liên quan. Ví dụ như trường hợp khi bản đồ được đính kèm vào một văn kiện chính thức mà chúng là một bộ phận không thể tách rời. Trừ khi rơi vào trường hợp rõ ràng trên, các bản đồ chỉ được xem là bằng chứng ngoại cảnh với độ tin cậy khác nhau hoặc không thể tin cậy được và do đó có thể được sử dụng, cùng với các bằng chứng hoàn cảnh khác, để xác lập hoặc cấu thành bằng chứng thực sự.'” (84. The Court will begin by recalling what the Chamber dealing with the Frontier Dispute (Burkina Faso / Republic of Mali) case had to say on the evidentiary value of maps: “maps merely constitute information which varies in accuracy from case to case; of themselves, and by virtue solely of their existence, they cannot constitute a territorial title, that is, a document endowed by international law with intrinsic legal force for the purpose of establishing territorial rights. Of course, in some cases maps may acquire such legal force, but where this is so the legal force does not arise solely from their intrinsic merits: it is because such maps fall into the category of physical expressions of the will of the State or States concerned. This is the case, for example, when maps are annexed to an official text of which they form an integral part. Except in this clearly defined case, maps are only extrinsic evidence of varying reliability or unreliability which may be used, along with other evidence of a circumstantial kind, to establish or constitute the real facts.” (I.C.J. Reports 1986, p. 582, para. 54.))

***

Trong vụ Pedra Branca/Pulau Batu Puteh (Malaysia/Singapore), Tòa ICJ đưa ra quan điểm sau đây về các bản đồ chính thức:

“267. Các bên đã mang ra trước Tòa gần 100 bản đồ khác nhau. Cả hai bên đều đồng ý rằng không có bất kỳ bản đồ nào xác lập danh nghĩa theo bất kỳ cách thức nào, giống như một bản đồ đính kèm với một thỏa thuận xác lập biên giới. Tuy vậy các bên cũng bất đồng ở vấn đề liệu một vài bản đồ được xuất bản bở hai bên hoặc những quốc gia tiền nhiệm có vai trò như chỉ dấu về quan điểm của họ đối với vấn đề chủ quyền hay có vai trò xác nhận yêu sách của các bên hay không.” (267. The Parties referred the Court to nearly 100 maps. They agreed that none of the maps establish title in the way, for instance, that a map attached to a boundary delimitation agreement may. They do contend however that some of the maps issued by the two Parties or their predecessors have a role as indicating their views about sovereignty or as confirming their claims.)

Và Tòa ICJ kết luận rằng:

272. Tòa nhắc lại rằng cho đến tận năm 1995 Singapore không xuất bản bất kỳ bản đồ nào thể hiện Pedre Branca/Pulau Batu Puteh nằm trong lãnh thổ của nước này. Nhưng theo quan điểm của Tòa việc không hành động có sức nặng ít hơn rất nhiều so với sức nặng tạo ra bởi việc Malaya và Malaysia xuất bản các bản đồ trong giai đoạn 1962 và 1975. Tòa kết luận rằng các bản đồ đó đã xác nhận Malaysia xem Pedra Branca/Pulau Batu Puteh nằm trong phạm vi chủ quyền của Singapore.” (272. The Court recalls that Singapore did not, until 1995, publish any map including Pedra Branca/Pulau Batu Puteh within its territory. But that failure to act is in the view of the Court of much less weight than the weight to be accorded to the maps published by Malaya and Malaysia between 1962 and 1975. The Court concludes that those maps tend to confirm that Malaysia considered that Pedra Branca/Pulau Batu Puteh fell under the sovereignty of Singapore.)

***

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Blog tại WordPress.com.

Up ↑

%d bloggers like this: